Conferentie Herdenking 350 jaar “Tocht naar Chatham”

De vereniging Vrienden van De Witt organiseert op 23 en 24 juni 2017 een conferentie waar historici uit Engeland en Nederland de Tocht naar Chatham in al zijn aspecten uit de doeken zullen doen. Dit is een unieke gebeurtenis waarbij vroegere vijandelijke partijen gezamenlijk bijeenkomen om inzicht te geven in de voorbereidingen, de uitvoering en de gevolgen van deze memorabele militaire operatie. Intrigerende vraag daarbij is waarom ook de Engelsen deze door de Nederlanders toegebrachte nederlaag eigenlijk herdenken. In ieder geval is het motto nu: “Eens vijanden, nu vrienden”!

De Tocht naar Chatham onder leiding van Michiel de Ruyter staat in de geschiedenisboeken vermeld als een grote overwinning van Nederland op de Engelsen. Dat is nu 350 jaar geleden en daarom wordt in Nederland deze gebeurtenis herdacht. Zo belichtten Jort Kelder en Peter Jan Hagens onlangs in hun TV serie “Ten strijde” hoe riskant deze tocht is geweest en hoeveel lef Johan de Witt heeft gehad om de vloot naar Engeland uit te zenden. Het succes van deze tocht was groot want binnen enkele weken konden de vredesonderhandelingen in Breda, die dreigden vast te lopen, worden afgerond met een voor Nederland gunstig resultaat (“Vrede van Breda”).

Deze conferentie wordt gehouden in Amsterdam op het Marine Etablissement.

Aanmelden kan nog tot uiterlijk 9 juni 2017.

Voor het programma en de wijze van aanmelding zie website www.vriendenvandewitt.nl

(Bijdrage van Gijs Rommelse)

Geplaatst in Nieuws | Een reactie plaatsen

SOS! Onze schepen vergaan twee keer

Op 6 juli 2017 vindt de bijeenkomst ‘SOS! Onze schepen vergaan twee keer. Nederlands maritieme verleden op de politieke agenda’ plaats. De bijeenkomst is georganiseerd door prof. dr. André van Holk van het Steunpunt Archeologie en Monumenten Flevoland in samenwerking met The Missing Link (Drs Boudewijn Goudswaard). Het vindt plaats in het Nieuw Land Erfgoedcentrum in Lelystad.

Scheepswrakken in ons land verdwijnen momenteel in een rap tempo. Experts zullen bijeenkomen om de toekomst van de maritieme archeologie in Nederland te bespreken. Het publiek kan via een ‘silent wall’ reageren op de discussie. Het is de bedoeling dat de bijeenkomst uitmondt in een manifest om aan de Tweede Kamer aan te bieden. Meer informatie en het programma is te vinden op de website van het Platform Maritieme Archeologie.

Geplaatst in Nieuws | Een reactie plaatsen

Voorjaarsbijeenkomst Kampen

Toolbox_Kampen_foto_2_klein_Foto_Tennekes

Zeilschip ‘Stedemaeght’ – Fotograaf Richard Tennekes

In de zomer van 2017 vinden de Internationale Hanzedagen voor het eerst sinds 2000 weer plaats in Nederland. De Nederlandse Vereniging voor Zeegeschiedenis sluit graag aan bij de festiviteiten en organiseert daarom haar voorjaarbijeenkomst dit jaar op zaterdag 20 mei 2017 in gaststad Kampen.

Het ochtendprogramma bestaat uit de halfjaarlijkse ledenvergadering gevolgd door de uitreiking van de J.R. Bruijn-prijs. Deze tweejaarlijks uitgereikte scriptieprijs is ingesteld om interesse voor en onderzoek naar de (Nederlandse) maritieme geschiedenis, speciaal onder aankomende wetenschappers en andere jonge belangstellenden, te stimuleren.

Bij het lezingenprogramma in de middag zullen verschillende toonaangevende sprekers ingaan op de rol van de IJsselsteden binnen de Hanze. Speciale aandacht zal daarbij uitgaan naar de meest actuele archeologische koggevondsten in Nederland, waaronder de roemruchte IJsselkogge die in 2011 werd ontdekt. De middag zal worden afgesloten met de opening van de expositie van topstukken uit het Stadsarchief Kampen.

Meer informatie en aanmelden

Geplaatst in Nieuws | Een reactie plaatsen

Interview met Gordon Laco: historisch adviseur voor de film Master and Commander: The Far Side of the World

Waaraan herken je een echte zeeman? Hij kijkt vaker naar boven om weer en wind voortdurend in de gaten te houden, terwijl landrotten meer naar de grond kijken. Het is een van de vele tips die Gordon Laco gaf tijdens het maken van de film Master and Commander (film uit 2003 van regisseur Peter Weir met Russel Crowe in de hoofdrol), over een Brits marinefregat dat in 1805 de halve wereld rondzeilt op zoek naar een vijandelijk Frans oorlogsschip. De film is gebaseerd op de boeken van Patrick O’Brian en is gemaakt met (zeker naar filmmaatstaven) veel oog voor historische details. Gordon Laco was de belangrijkste historisch adviseur bij het maken van deze film: hij was vaak op de set aanwezig om kleine aanwijzingen te geven en hielp ook bij het grotere werk zoals de gevechtsscènes. En hij was bereid om daarover een interview te geven: een bijzonder kijkje achter de schermen van een bijzondere film. Verrassend is dat zelfs Nederlandse bedrijven een rol blijken te spelen bij de uitrusting van zeilschepen in grote Hollywoodproducties.

Gordon Laco

Let’s talk about the movie Master and Commander first. You were a historical consultant for the movie. What did this entail; what exactly was your job?

My title on the project was ‘Lead Technical Adviser and Historical Consultant’. This meant that I was chairman of a committee of specialists. I had many direct responsibilities, but also worked to coordinate the activities of the members of my committee. Martin Bibbings of England was our artillery specialist, Leon Poindexter of the USA was the shipwright specialist, Andy Rae-Ellers, another American, was the ship’s operations specialist… I was the overall historical specialist. My job was first to go through the script and work into it authentic language and activities. I wrote much of the secondary dialogues in the film (the calls and conversations by second level actors) and some material spoken by principal actors. I was responsible for ensuring that the right sailors, officers and marines were doing the correct things at the correct times… to do this I determined what time of day each scene was so I could have the right watch on duty in those scenes, and much material like that. I coached and educated the cast on the back stories of their characters (either taken from the novels, or developed by me if O’Brian didn’t cover that in the books) I consulted on the props, set decorating, fighting styles and incidents, how weapons were used and what they did, surgical details, food, shipboard life, etc.

After principal photography was finished, I worked with the sound and editing teams to ensure that authenticity and realism were kept as far as possible, and worked with the director re-writing and re-recording where that needed to be done. Finally, after the film was completed, I was honoured to be brought to the media events to discuss making the film, the history and the whole experience as part of the launch of the film in Europe and North America.

What is your background and how did you get this job?
I studied History in university, have always had a deep interest in it, and was for a number of years the captain of a historic replica sailing warship. Before M&C I had for many years worked as historical consultant in smaller film and television projects. I also already had a business supplying and outfitting historic sailing ships.

How did your own seafaring experience help with your M&C work?
I have many years of practical seamanship experience… including five in command, and that certainly helped give this film, and all I’ve worked on, the benefit of practical experience. There are things often written about in academic history that just make no sense and are therefore impractical in reality. My practical experience, and that of my fellow advisers, was of great use to the production.

Een matroos op het toilet: een grappig detail dat in de film kwam na een tip van Laco

Een grappig detail in de film is wanneer het Britse oorlogsschip in een storm rond Kaap Hoorn zeilt. Een paar seconden is te zien dat een matroos in de vrieskou gebruik maakt van het toilet op het galjoen vooraan op het schip. Ook dit was een idee van Gordon Laco, vandaar de vraag of hij voor meer van zulke details verantwoordelijk was.

Could you give a few examples of details in the film in which you had part?
I had a role to play in every part of the film…  for example I worked with the Director and writer to create a realistic series of moves for the two ships to make in the final battle scene. We drew upon real actions as well as used our knowledge of what was really possible to develop the sequence of events. I also helped the production develop the fight choreography, working with Dan Speaker and Jan Bryant, the film’s fight choreographers, so that combat seen in the final battle involving the boarding of a vessel was done in a plausible manner. I remember one time talking with the principal actors about an upcoming scene and telling them that one can always recognize a non-sailor in a sailing ship… They never look up. That sort of advice (which is a small detail only) helped our very brilliant actors look and work like real professional seaman. I was very impressed at the aptitude they all showed, learning the nuances of how to look like what they were doing were things they’d done for real all their lives.

Do you still learn many new things about historic vessels through your work?
Always. I go into every project expecting and looking forward to learning something new all the time. The great value of historic sailing ships is that by their very nature, they force and encourage real practical knowledge of how things were, and how things were done.


You’ve also supplied material for movies like Pirates of the Caribbean II & III, Moby Dick and the New World as a supplier of rigging and nautical gear. Do you have some kind of special store of historical ship equipment, with certain gear for ships from certain time periods?

The Half Moon replica already has rigging, so are you supplying special rigging for the movie? I do have a warehouse, but most of the gear is ordered to suit the needs of each ship or project. It’s tough to predict what is coming next, but I’ve got great suppliers who share my professional interest, so it all works out. Half Moon was re-rigged before her participation in The New World, so her rigging was not special for that film, it was what she needed anyway to be an authentic reproduction of a ship of her time.

There’s also a connection with the Netherlands, could you tell me a little bit more about that?
My principal Dutch suppliers are Ording Blocks of Almere, and Langman Rope of Nijkerk. Both family owned businesses, and good friends. The rope and fittings they supplied to the Pirates [-of the Caribbean, red.] films, and others was through my business. They are a pleasure to work with and I know are very proud of the support they give me.

What is the latest (movie-) project you’re involved in?
There are always projects in development… Last year I worked on two large projects, one called American Gods and the other called la Grande Traversee. American Gods is a television series that involves Vikings in some segments… so I oversaw the completion of a Viking knarr the production was already building when I joined, then rigged it, and taught the actors to sail and row it. That was a lot of fun, and it’s always good to work with such talented people as these were. The other was about colonists coming to Canada from France in the early 1700’s… I toured all over Europe looking for a ship to use, then supervised of the one we chose (actually a Canadian ship, after all that searching) conversion for the project. That was also very interesting work.

Are you a movie-fan yourself? If yes, what are your personal (maritime) favorites?
Yes, I very much enjoy films and especially good ones. My favourites include The Bounty, starring Anthony Hopkins and Mel Gibson – by far the best of the film adaptations of the famous mutiny story… The English Patient… Last of the Mohicans… Moby Dick starring Gregory Peck, Out of Africa, Das Boote, Regeneration, War in Winter, The Black Book, etc. and yes, I am very proud on behalf of all of us who worked on it, of how Master and Commander turned out. I am looking forward to the upcoming film called Dunkirk. That looks like its going to be good.

What other areas do you consult on besides maritime history?
I have done quite a number of projects involving the Great War, exploration (both historical and contemporary)… historical topics ranging from Classical Greece to horror films and dramas. Outside the film industry, I own a thriving business supplying rigging and consulting to museum ships and working sailing ships all over North America. I also own a company which makes self steering wind vane equipment for ocean going yachts, and am the Canadian representative for Epifanes, the Dutch yacht coatings company. I do a lot of public speaking about history, marine technology and historic ship operation, and leadership. And I was for ten years an officer in the Royal Canadian Navy.

Many thanks to Gordon Laco for giving this fascinating interview.

Geplaatst in Nieuws | Een reactie plaatsen

Promotieplaats “development and practice of Maritime Averages in Bruges and Antwerp”

De Vrije Universiteit Brussel en de University of Exeter hebben een promotieplaats beschikbaar in het ERC-project “Average – Transaction Costs and Risk Management during the First Globalization (Sixteenth-Eighteenth Centuries)”. Zie voor meer informatie de vacature.

Geplaatst in Nieuws | Een reactie plaatsen

Maritieme Geschiedenis der Nederlanden gedigitaliseerd

In de jaren 1976-78 verscheen de Maritieme Geschiedenis der Nederlanden (MGN) onder hoofdredactie van G. Asaert, Ph.M. Bosscher, J.R. Bruijn en W.J. van Hobokenin vier delen. Het omvangrijke standaardwerk werd gepubliceerd door uitgeverij De Boer Maritiem in Bussum. Huygens ING – KNAW heeft de vierdelige MGN gedigitaliseerd, doorzoekbaar gemaakt en voor onderzoekers en belangstellenden beschikbaar gesteld via resources.huygens.knaw.nl/retroboeken/mgn/.

Bron: Maritiem Portal

Geplaatst in Nieuws | Een reactie plaatsen

Uitreiking Hoogendijkprijs 2017

Op vrijdag 17 maart 2017 ontving drs. Fons Grasveld, filmmaker en auteur, de Hoogendijkprijs 2017 voor zijn publicatie Het lot van de MD3 Anna. De prijs bestaat uit een oorkonde en een geldbedrag van € 1500.

De uitreiking vond plaats in Museum Vlaardingen door de voorzitter van de Vrienden van Museum Vlaardingen, Bert Otto in bijzijn van familie en vrienden van de laureaat en genodigden en leden van de Vrienden van Museum Vlaardingen.

Ieder even jaar reikt de Vereniging Vrienden van Museum Vlaardingen de Hoogendijkprijs uit aan één of meerdere auteurs van een publicatie of voor een oeuvre, gewijd aan de Nederlandse visserijhistorie. In aanmerking komen zelfstandige publicaties of artikelen, die in de twee voorbije jaren zijn verschenen of langdurige reeksen en/of oeuvres betreffende de geschiedenis van de Nederlandse (zee)visserij.

De jury van deskundigen, bestaat uit mevr. prof. dr. P.J.E.M van Dam, voorzitter; dhr. dr. A. van Vliet en dhr. drs. J.P. ter Brugge.

De Hoogendijkprijs is vernoemd naar de Vlaardingse firma Hoogendijk, die sinds midden van de 18e eeuw actief is in de visserij en de vishandel. Bovendien is de firma hoofdsponsor van de prijs.

Het lot van de MD3 Anna vangt aan in januari 1912. Middelharnis is in rouw, want op de Noordzee is de vissloep MD3 Anna vergaan. Alle dertien bemanningsleden zijn daarbij om het leven gekomen. De dertien bemanningsleden – de jongste was een 13-jarige jongen uit Vlaardingen – verdronken allemaal. Negentien kinderen verloren hun vader. Voor de weduwen, die soms tegen beter weten in bleven geloven in een terugkomst van hun echtgenoot, braken moeilijke tijden aan, zowel emotioneel als financieel. Sommige weduwen begonnen een winkeltje om in de kost te voorzien. Er volgden enkele initiatieven om geld in te zamelen voor de nabestaanden, zoals een optreden van het dameskoor van Middelharnis en Sommelsdijk. Precies honderd jaar later, in 2012, organiseerden nakomelingen een sobere plechtigheid. Fons Grasveld, die getrouwd is met één van de nakomelingen, besloot naar aanleiding van de herdenking op zoek te gaan naar meer informatie over het schip, de bemanning en hun gezinnen.

“Die herdenking wekte mijn belangstelling. Als aangetrouwde buitenstaander en als antropoloog en documentairemaker raakte ik geïnteresseerd in die kleine vissersgemeenschap in Middelharnis”, aldus Grasveld. Hij verdiepte zich in het verhaal van de Anna, dook de archieven in en interviewde ook nakomelingen. Het resultaat is het boek Het lot van de MD3 Anna (ISBN: 978 90 8155 740 5), dat in november 2014 verscheen.

Aldus de jury is door de combinatie van persoonlijke verhalen en historisch onderzoek het een bijzonder boek geworden. Het schetst niet alleen de betekenis van de visserij voor Middelharnis, maar ook het leven van alledag in die tijd laat zien. Dat komt misschien nog wel het best tot uitdrukking in de verhalen over de weduwen van de omgekomen vissers van de Anna.

Bron: Museum Vlaardingen

Geplaatst in Nieuws | Een reactie plaatsen